Крепость Козьян



Дата канвертавання15.05.2016
Памер32.5 Kb.
Крепость Козьян

Іншыя населеныя пункты згадваюцца ў сувязі з падзеямі Лівонскай вайны 1558-83 гг., калі  рускія войскі з 1563 па 1579 гг. валодалі Полацкам і па загадзе Івана Грознага ў 1566-1567гг. Другие населенные пункты упоминаются в связи с событиями Ливонской войны 1558-83 гг., когда русские войска с 1563 по 1579 гг. владели Полоцком и по приказу Ивана Грозного в 1566-1567 гг. сталі ўзводзіцца новыя драўляныя і каменныя крэпасці. Сярод іх  была крэпасць  Казьян. Пры яе будаўніцтве ўмела выкарыстоўваліся прыродныя перашкоды – рэкі і азеры. стали возводиться новые деревянные и каменные крепости. Среди них была крепость Козьян. При ее строительстве умело использовались природные препятствия - реки и озера. Сэрцападобная лукавіна ракі Обаль, на якой была збудавана крэпасць Казьян, вызначылі яе кампазіцыю. У плане яна ўяўляла сабой раўнабедраны трохвугольнік, абнесены высокімі драўлянымі сценамі – “гароднямі”. Серцеподобная излучина реки Оболь, на которой была сооружена крепость Козьян, определила ее композицию. В плане она представляла собой равнобедранный треугольник, окруженый высокими деревянными стенами - "городнями". У двух кутах трохвугольніка на каменных паўкруглых бастыёнах размяшчаліся трох'ярусныя вежы. В двух углах треугольника на каменных полукруглых бастионах размещались трохъярусные башни. Трэці кут, звернуты да  перацятай лукавіны, замыкала вежа больш складанай канфігурацыі з варотамі. Третий угол, обращенный к излучине, замыкала башня более сложной конфигурации с воротами. Унутры тэрыторыі крэпасці была шчыльна забудавана ў асноўным аднапавярховымі жылымі хатамі. Внутри крепость была плотно застроена в основном одноэтажными жилыми домами. Крэпасць стаяла на месце цяперашняга ўрочышча Гарадзішча, недалёка ад вёскі Красамай. Крепость стояла на месте нынешнего урочища Городище, неподалеку от д. Красомай.

Вось як апісваецца аблога Полацка, на подступах да якога з усходу шлях ворагу перагараджала крэпасць Казьян. Вот как описывается осада Полоцка, на подступах к которому с востока путь врагу преграждала крепость Козьян:

    “Кароль Рэчы Паспалітай Стафан Баторый … распачаў новы круг Лівонскай вайны па вяртанню захопленых рускімі тэрыторый. Да лета 1579 г. была закончана падрыхтоўка да вайны. Радзівіл са сваімі войскамі падышоў да Полацка і заняў усе дарогі, што вялі да горада. "Король Речи Посполитой Стефан Баторий ... начал новый круг Ливонской войны по возвращению захваченных русскими территорий. К лету 157г. была закончена подготовка к войне. Радзивилл со своими войсками подошел к Полоцку и занял все дороги, что вели к городу. Аднак ён спазніўся: у горадзе гаспадарылі маскавіты. Однако он опоздал: в городе хозяйничали московиты. Яны выйшлі з Полацка і, нібыта паказваючы сваю моц, сталі ў баявым шыхце. Радзівіл прыняў гэты выклік і паслаў на ворага конніцу. Они вышли из Полоцка и, якобы показывая свою силу, стали в боевой стройе. Радзивилл принял этот вызов и послал на врага конницу. Аднак маскоўскія ваяводы паспешліва адвялі ваяроў за сцены. Однако московские воеводы поспешно отвели воинов за стены.



Аблога Полацка чакалася нялёгкай. Поспех у баях залежаў ад таго, ці ўдасца ўзяць два замкі Полацка і запанаваць у наваколлі горада. Яшчэ на маршы Радзівіл паслаў 2 атрады на замкі Краснае, Казьян і Сітна. Осада Полоцка ожидалась нелегкой. Успех в боях зависел от того, удастся ли взять два замка Полоцка и закрепиться в окрестностях города. Еще на марше Радзивилл послал 2 отряда на замки Красное, Козьян и Ситно. Казьян стаяў на рацэ Обаль і ахоўваў Полацк з усходу. Козьян стоял на реке Оболь и охранял Полоцк с востока. Казакі на чале з Хведарам Жуком начным нападам захапілі замак і спалілі яго…” (Віктар Літвін. Час.“Беларуская мінуўшчына, № 1, 1996г., с.18-19.) Казаки во главе с Франтишеком Жуком захватили замок ночью и сожгли его ...».

Даведаўшыся аб паходзе польскага караля Стэфана Баторыя на Полацк, войскі Вялікага княства Літоўскага пад камандаванне Францішака Жука 13 ліпеня 1579 года нечакана напалі на крэпасць, захапілі і разбурылі яе. Узнав о походе польского короля Стефана Батория на Полоцк, войска Великого княжества Литовского под командованием Франтишека Жука 13 июля 1579 г. неожиданно напали на крепость, захватили и разрушили ее.

Замчышча Казьян стала вядома з 1837 г, і ў сваю чаргу яно была даследвана ў 1972 г. Замчище Козьян стало известно с 1837 г. Было обследовано в 1972 г. В. Б. Караткевіч. В. Б. Короткевич. На прадаўгаватым мысе, выцягнутым з захаду на ўсход, захаваліся рэшткі земляных валоў, якія акружаюць трохвугольную пляцоўку. В настоящее время на продолговатом мысе, вытянутом с запада на восток, сохранились остатки земляных валов, которые окружают треугольную площадку.

Крепость Козьян. Крепость Козьян.

Гравюра Дж. Гравюра Дж. Б. Кавальери с рисунка С.Б. Кавальери с рисунка С. Пахаловицкого. Пахаловицкого.

Рим.1580г. Рим.1580г.



Камень на месте замчища Козьян. Камень на месте замчища Козьян.

Деревня Красомай, Мишневичский сельсовет.

Этнаграфія шумілінскай зямлі

  Спадчына Шумілінскага краю






: dfiles
dfiles -> Шчучынскі раённы выканаўчы камітэт
dfiles -> Слонімскі раённы выканаўчы камітэт
dfiles -> Аддзел ідэалагічнай работы бераставіцкага райвыканкама аддзел культуры бераставіцкага райвыканкама раённая арганізацыя таварыства “веды”
dfiles -> Значимые мероприятия – 2015 года Библиотечная система
dfiles -> Загс паведамляе: 2014 год у лічбах І фактах
dfiles -> Бібліятэкі-юбіляры Мар’інагорская гарадская бібліятэка (1993) – 20 гадоў
dfiles -> Л. А. Антанюк Б. А. Плотнікаў Беларуская мова: прафесійная лексіка
dfiles -> Адміністрацыйных працэдур, якія ажыццяўляюцца Міністэрствам энергетыкі Рэспублікі Беларусь па заявах грамадзян




База данных защищена авторским правом ©vuchoba.org 2019
звярнуцца да адміністрацыі

    Галоўная старонка