Полацк з яго багатай спадчынай матэрыяльнай



Дата канвертавання15.05.2016
Памер78.92 Kb.

МУЗЕЙ ГОЛА1ЩЙ АКДЦЭМІІ.

Полацк з яго багатай спадчынай матэрыяльнай і духоунай кудьтуры не мог не стаць адным з цэнтра? музейнай справы Беларусь Европа $жо даўно давала свае прыклады стварэння і дзейнасці музеяў, а Іпту-ршок давал! да іх адкрьщця гістарычна багатыя гарады.У Полацку здаў-на шло калекцыяніраванне каштоўных матэрыялау, асабліва, дакумен-таў, рукапісных кніг, творау мастацтва, якія захоуваліся у мясцо-вых храмах.

Ідэя стварэння музея пры Полацкай езуіцкай калегіі узнікла у дру­гой палове ХЖ ст. У 1778 г. недалёка ад Дзвіны ўзвялі асобны буды-нак. Сгоды перавезлі бібліятэку, архіу навучальнай установы. Фонда-сховішча і экспазіцыя музея увесь час папауняліся новым! наступлен­иям! , пераважна мясцо вага паходжання, дакументамі, якія адліостроу-валі былую славу Полацкай зямлі. Не выключала, што у гэтай apxij-най скарбонцы меліся уііікальныя манускрыпты, у тым ліку і леген­дарны полацкі летап!с , пазнейшыя сляды якога страділіся | смузе вірлівых часоу,

Непасрэднае дачьиенне да стварэння музея мел! прафесары Г.Грубер Д.Рышардат, I хоць уся пранрама калегіі была прасш^нута зваротшл да антычнасці, тым не менш у музе! мел! месца прадметы мясцовага паходжання. Фармаванне музеума ішло па наступных кірунках: І/пры-родна—гістарычны; 2/ астранамічны; 3/ фізічны; 4/ хімічны; ^/кар-цінная гал^рэя. Кожны з гэтых раздзелау меу свае прэстшшыя экспана-ты. Напрыклад, у астралам ічным сонечны гадзіннік, па тым часе дастаткова дасканалы, а у прыродазнаучым экспанавалася "гаворачая галава" і !ншыя фантастычныя рэчы, а дакладней камуфляжы. Навед-

вальнікі бачылі тут розныя акамянеласці, бі^ші маманта, горныя па-

. >'-^Іг*л -/>•'•• роды і многае іншае. Мелася J музе! калекцыя манет'"^оешв^ краін,

$k-сп'-•!+?•->«.'.-•''. .-„->,,

У мастацкан галерэ г*бйНЕТ'йалотны розных мастакоў, у тым ліку і мя-

- 2 -

. Мяркуецца, што пры музеі знаходзілася бібліятэка, у якой было каля 40 тысяч тамоў.

Нягледзячы на абмелсавануіо даступнасць музея, усе ж аб ім ведал і . у розных гарадах Беларусі і далей. Тэты музей прыцягнуу увагу гомель-скага мецэната М.ЩРумянцава, кірауніка знакам ітага гуртка аматарау

Уг*,, :?.»

навук; У горад Усёвалада Чарадзея накіравауся археолаг і філолаг 3. ДаленгаХадакоускі і там пазнаёміуся з рукапіснай спадчынай, што яго вельмі уразіла», Наглядчык вучылішчау у Полацку А.Дарашкев іч зда-быу рэдкія гістарычныя дакументы і адправіў іх М.П.Румянцаву. Нека-торыя з тых матзрыялаў аказаліся каштоўнейшьш набыткам пры стварэн-ні I.І.Трыгаровічам "Беларускага архіва".

Дапушчаю, што выкладчык калегіі К.Халдзіеускі пры рабоце над манаграфіяй "Славянская археологія"/І8І8г./ выкарыстоувау не тольк! бібліятэчную літаратуру, але і некаторыя матэрыялы музея, Дцзін раз-дзел прысвечаны апісанню мясцовых старажытнасцей /Шлацк, Дрыса, Ко-сырава, Герцыке і інш,/, Па невядомай прычыне рукапіс памянёнай мана-графіі так і не дайшоу да друкарскага станка і сёння захоўваецца ў

В ільн і,

У сувязі з скасаваннем Полацкай акадэміі, у маі 1930 г, з Пецер-бурга сюды прыехала камісія на чале з праф, Д.Пановым; Большая частка самых каштоуных экспанатау ІУІузея была адпраўлена ў Пецербург і Маск-

. с* . /a^A^-t..,.

ву, а таксама ў Віцебск, Вільню,- іншыя м4©ір--Г тольк і частка калек-граи засталася на месцы, У реестры адпраўкі пазначаны дзве скрыні па 160 перагародак у кожнай.з прадметамі антыкварыяту, А яшчэ дзве скры-ні з творамі мастацтва, ды тры скрыні з сонечным гадзіннікаіл і іншымі рэдкасцямі, У Пецербург гэтым жа абозам было адпраулена 266 пудоу кніг. Hiводная кагатоунасць у Полацк так i не вярнулася,

Полацкі музей — тэта світанак новай для Беларусі навуігова-асветн най дзейнасці, станауленне і развіццё якой надоуга расцягнулася, Да-

лейшыя даследаванні гэтай праблемы да,цуць новыя звесткі як пазітыу-нага, так і негатыунага кірунку. Усе ж лес матэрыялау Полацкага музея

- 3 -

/1787—1830 гг./ будзе прьщягваць увагу не адно пакаленне даслед-чыкау нацыянальнаи спадчыны, у тым ліку і саміх палачан.

Г, А.Каханоуск i "' '-'кандыдат гістаршньгх навук
: history -> POLOTSK
POLOTSK -> Няў, якія доўга жылі ў народнай памяці і ўвека-вечаны ў аналах славянскай гісторыі стара-жытных летапісах
POLOTSK -> Народная адукацыя у бсср: 1919-1924 гг.: Навуковая праца студэнта /пду, каф гiсторыi I сацыялогii; I. В. Альковiч. –Наваполацк: пду, 2002
history -> Адам Станкевiч Беларуская мова ў школах Беларусi XVI-XVII стагоддзаў
POLOTSK -> Нататкі мастацтвазнаучай скарыніяны
POLOTSK -> Духоўнасць як імператыў свабоды I творчасці асобы: гiсторыкасацыялагiчны аспект у межах праведзенага ў 20012002 гг навуковага даследавання «Муніцыпальная сістэма кіравання: сацыяльнамадэльны аспект на прыкладзе Рэспублікі Беларусь»
POLOTSK -> Полацкае вьішэйшае піярскае вучылішча
POLOTSK -> Вольга Цяцёркіна
POLOTSK -> Матэматыка ў полацкай езуіцкай акадэміі арына Вячорка (Менск)
POLOTSK -> Адкрщцё аршанскага езу1цкага калегуiма І. У. Хмяльніцкая І. А. Цішкін
POLOTSK -> Святой Еўфрасінні Полацкай давялося па ўласным прыкладзе закладваць падмурак новых уяўленняў аб этнічным ідэале, аб сэнсе чалавечага жыцця, ламаць стэрэатыпныя ўяўленні пра манаства, цноту, аскезу, каб ачысціць




База данных защищена авторским правом ©vuchoba.org 2019
звярнуцца да адміністрацыі

    Галоўная старонка