Сутнасць прававой інфарматызацыі



Дата канвертавання18.06.2016
Памер58.13 Kb.
СУТНАСЦЬ ПРАВАВОЙ ІНФАРМАТЫЗАЦЫІ
Інфармацыя, інфарматызацыя, Інтэрнэт − з гэтымі новымі знакамі чалавецтва робіць крок у новае тысячагоддзе. Міленіўм супаў з пераходам да трэцяй - пасля аграрнай і індустрыяльнай − стадыі цывілізацыі, якую звычайна пазначаюць як "інфармацыйнае грамадства". У апошнія гады інфармацыя стала адным з найважнейшых кіраўнічых рэсурсаў, нараўне з рэсурсамі чалавечымі, фінансавымі, матэрыяльнымі.

Сёння інфармацыя становіцца стратэгічным рэсурсам грамадства. Яе вытворчасць і спажыванне складаюць неабходную аснову эфектыўнага функцыянавання і развіцця ўсіх сфер жыцця грамадства, і, у тым ліку, права.

Але, нажаль, тэрміналагічны апарат прававой інфармацыі знаходзіцца на стадыі распрацоўкі. У цяперашні час ні прававыя, ні навуковыя сістэмы не маюць выразнага значэння "прававой інфарматызацыі".

Тэрмін "інфарматызацыя" з'явіўся параўнальна нядаўна. Яшчэ ў канцы 80-х гг. такога паняцця ў слоўніках па інфарматыцы не было. Сёння існуе шмат значэнняў "інфарматызацыі", але ўсе яны блізкія па сваім змесце.

У артыкуле 2 Закона Рэспублікі Беларусь ад 6 верасня 1995г. "Аб інфарматызацыі" прыводзіцца паняцце: "Інфарматызацыя − арганізацыйны сацыяльна-эканамічны і навукова-тэхнічны працэс забеспячэння патрабаванняў органаў дзяржаўнай улады, юрыдычных і фізічных асоб у атрыманні звестак аб асобах, прадметах, фактах, падзеях, з'явах і працэсах на базе інфармацыйных сістэм і сетак, ажыццяўляючых фарміраванне і апрацоўку інфармацыйных рэсурсаў і выдачу карыстачу дакументаванай інфармацыі".

Ключавым момантам дадзенага значэння, у першую чаргу, з'яўляюцца тэрмін "працэс", і не адвольны, а які арганізуецца, кіраваны. Важна, што гэта працэс не толькі тэхнічны і тэхналагічны (вытворчы і навуковы), але і сацыяльны, звязаны з уключэннем у яго ўсіх структур грамадства ў якасці ўдзельнікаў гэтага працэсу ў самых розных ролях. Гэта суб'екты: арганізатары, забяспечваючыя неабходныя віды дзейнасці ў дадзеным працэсе, карыстачы (спажыўцы) інфармацыйнага рэсурсу. Дадзенае значэнне дае паняцце і аб мэце інфарматызацыі − забеспячэнне інфармацыйных запатрабаванняў усіх катэгорый суб'ектаў. І, нарэшце, дадзеная дэфініцыя арыентуе на сродкі, на крыніцу задавальнення патрабаванняў грамадства і яго структур. У ёй адлюстравана праблема фармавання і апрацоўкі "інфармацыйных рэсурсаў", здольных задаволіць запатрабаванні.

Зыходзячы з гэтага, можна вывесці і паняцце прававой інфарматызацыі.

Прававая інфарматызацыя − працэс забеспячэння патрабаванняў органаў дзяржаўнай улады, юрыдычных і фізічных асоб у атрыманні інфармацыі аб заканадаўстве, дадзеных прававой статыстыкі, звестках правах і абавязках грамадзян на базе інфармацыйных сістэм і сетак, ажыццяўляльных фармаванне і апрацоўку інфармацыйных рэсурсаў і выдачу карыстачу дакументаванай інфармацыі.

Інфарматызацыі, у тым ліку і прававой, уласцівы прынцыпы, якія адначасова выступаюць і як вызначаныя гарантыі: агульнадаступнасць, аператыўнасць, поўнасць і дакладнасць прадстаўляемай інфармацыі, удзел дзяржавы ў фармаванні інфармацыйных рэсурсаў, азначэнне мовы, на якім інфармацыя павінна быць прадстаўленая, абарона правоў уласнасці ў сферы інфармацыі.

Мэта прававой інфарматызацыі змяшчаецца ў стварэнні адзінай інфармацыйна-прававой прасторы дзяржавы. Тут можна вылучыць два аспекту:



  • Стварэнне ўніфікаванай і цалкам структураванай інфармацыйнай тэхналогіі, якая ахоплівае працэсы збору, накапленне, захоўванні, пошуку, перапрацоўкі і выдачы інфармацыйных рэсурсаў у выглядзе баз і банкаў дадзеных прававой інфармацыі і інфармацыйных сістэм;

  • Пашырэнне камунікацыйнага асяроддзя − сукупнасць спосабаў, забяспечвальных перадачу інфармацыі як унутры нацыянальнай сістэмы, так і на міждзяржаўным узроўні.

Такім чынам, прававая інфарматызацыя стварае ўмовы для задавальнення інфармацыйна-прававых запатрабаванняў дзяржаўных і грамадскіх структур, усіх суб’ектаў гаспадарання, арганізацый, устаноў і фізічных асоб на аснове эфектыўнай арганізацыі і выкарыстанні інфармацыйных рэсурсаў з ужываннем прагрэсіўных кампутарных тэхналогій і сродкаў тэлекамунікацый. Яна ўключае таксама і практычныя аспекты прававой інфарматыкі, накіраваныя на распрацоўку аптымальных умоў для вырашэння комплексных задач па зборы, аналітыка-сінтэтычнай перапрацоўцы, захоўванню і распаўсюджванню інфармацыі і паданню яе карыстачу ў зручнай для яго форме. Гэтая асаблівасць прававой інфарматызацыі пацвярджае тэзу аб яе пранікненні ў шматлікія сферы жыцця грамадства і занятку важнай пазіцыі ў сістэме сацыяльнага кіравання.

З тэмпамі росту інфарматызацыі з'явілася неабходнасць яе прававога рэгулявання. У большасці краін створаныя або ствараюцца праграмы, канцэпцыі і законы датычныя інфармацыі і інфарматызацыі.

У Беларусі дзяржаўная палітыка інфарматызацыі пачала складацца з пачатку 90-х гг. Сёння яна прадстаўленая Дзяржаўнай праграмай інфарматызацыі Рэспублікі Беларусь на 2003-2005 гады і на далягляд да 2010 гады "Электронная Беларусь", у рамках якой прадугледжана стварэнне агульнадзяржаўнай аўтаматызаванай інфармацыйнай сістэмы.

Падмуркам станаўлення і развіцця прававой інфарматызацыі ў Беларусі стала стварэнне НЦПИ. Акрамя таго, пашыраецца дзейнасць рэгіянальных цэнтраў прававой інфармацыі, публічных цэнтраў прававой інфармацыі пры бібліятэках. Усе яны ў цэлым складаюць арганізацыйны блок дзяржаўнай сістэмы прававой інфармацыі (ДСПИ). Змястоўнымі асноўнымі элементамі сістэмы з'яўляюцца створаныя НЦПИ эталонны банк дадзеных прававой інфармацыі (ЭБДПИ), Нацыянальны рэестр прававых актаў Рэспублікі Беларусь, Інтэрнэт-вузел НЦПИ, а таксама Нацыянальны прававы партал.

Існаванне Нацыянальнага рэестру і ЭБДПИ выразна вызначылі і прывялі да пабудовы стройнай, іерархічна ўзгодненай, агляднай сістэмы прававых актаў. Яны аб'ядналі і спарадкавалі рашэнні ўсіх дзяржаўных органаў на аснове адзінага прынцыпу: усё, што выдадзена ў дзяржаве, павінны ведаць усе. У Нацыянальным рэестры і ЭБДПИ можна азнаёміцца з прававымі актамі як Главы дзяржавы, Парламента, Урада, так і аблсаветаў, аблвыканкамаў.

Роля Нацыянальнага прававога Інтэрнэт-партала ўзрастае прапарцыйна павелічэнню маштабаў інфарматызацыі. Сёння Інтэрнэт стаў адным з найболей даступных і запатрабаваных крыніц прававой інфармацыі.

Сумуючы вышэйсказанае, можна адзначыць, што стварэнне НЦПИ з'явілася тым этапам, які дазволіў вырашаць сацыяльную праблему агульнадаступнасці прававой інфармацыі для шырокага круга карыстачоў, у тым ліку праз сетку рэгіянальных і публічных цэнтраў прававой інфармацыі, з выкарыстаннем сеткі Інтэрнэт, і стварыць і развіваць адзіную інфармацыйна-прававую прастору краіны.

Таксама ў рамках дзяржаўнай праграмы "Электронная Беларусь" ствараецца сістэма "Электронны ўрад". Асноўная ідэя дадзенай інфармацыйнай сістэмы складаецца ў перанясенні асноўных функцый дзяржавы ў віртуальнае асяроддзе Інтэрнэту і стварэнні магчымасці ўзаемадзеяння грамадзян з дзяржаўнымі органамі пры дапамозе Інтэрнэт-тэхналогій.



За ўсю гісторыю чалавецтва ні адзін этап развіцця навукова-тэхнічнага прагрэсу не меў такога хуткага, глыбокага і ўсёахопнага ўплыву на ўсе сферы дзейнасці як грамадствы ў цэлым, так і кожнага чалавека ў асобнасці, як гэта адбываецца ва ўмовах інфарматызацыі. Менавіта таму сёння ўзрастае роля яе прававога рэгулявання і канкрэтызацыі тэрміналагічнага апарата.

Спіс выкарыстанай літаратуры:


  1. Закон Республики Беларусь от 6 сентября 1995г. № 3850-XІІ « Об информатизации» // Национальный реестр правовых актов Республики Беларусь. – 2006. – № 122. – 2/1259.

  2. Проект закона Республики Беларусь «Об информации, информатизации и защите информации» // Национальный реестр правовых актов Республики Беларусь.

  3. Калинин С.А. Об информационном моделировании правовой системы // С.А.Калинин: доклад на конференции «Информационные правовые системы и технологии-2004». – 2004. – С. 21-26.

  4. Куратева Т.В. Информатизация и правовая деятельность // Веснік БДЭУ. – 2002. – № 4 – С. 82-86.

  5. Мурашко Е.В. К вопросу о рассмотрении правовой системы в качестве информационной модели // Журнал «Проблемы правовой информатизации». – 2007. – № 1 (13) – С. 14-17.

  6. Цепкало В.В. Перспективы построения информационного общества в Республике Беларусь // Цепкало В.В.: доклад на конференции «Информационные правовые системы и технологии-2004». – 2004. – С. 65-69.

: pub
pub -> Індывідуальныя ўдзельнікі вочнага тура Беларускай юрыдычнай студэнцкай алімпіяды-2012
pub -> Беларускай студэнцкай юрыдычнай алімпіяды – 2008 Намінацыя: Сутнасць прававой інфарматызацыі
pub -> Да ўдзелу ў завочным камандным туры Беларускай студэнцкай юрыдычнай алімпіяды 2009 дапушчаны наступныя каманды
pub -> Навучальная установа (факультэт) Колькасць каманд, назвы каманд
pub -> Зводны пратакол камандны залік
pub -> Зводны пратакол індывідуальны залік
pub -> Статыстычная табліца ўдзельнікаў завочнага індывідуальнага тура Беларускай студэнцкай юрыдычнай алімпіяды 2008
pub -> Беларускай студэнцкай юрыдычнай алімпіяды – 2008 Намінацыя: Колькасць балаў за завочны тур
pub -> Агееў А. Р. Спіс Навукова-метадычныя работы І публікацыі
pub -> Асноўныя публікацыі: Манаграфіі




База данных защищена авторским правом ©vuchoba.org 2019
звярнуцца да адміністрацыі

    Галоўная старонка