Гісторыя дзяржавы І права беларусі вучэбная праграма для спецыяльнасці


Тэма 16.  Дзяржава і права Рэспублікі Беларусь у канцы ХХ – пачатку ХХI ст



старонка6/9
Дата канвертавання15.05.2016
Памер1.02 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9

Тэма 16.  Дзяржава і права Рэспублікі Беларусь у канцы ХХ – пачатку ХХI ст.

Станаўленне новай сістэмы органаў дзяржаўнай улады і мясцовага самакіравання ў Рэспубліцы Беларусь.

Новыя тэндэнцыі ў міжнародных адносінах. Пашырэнне мiжнародных сувязяў Рэспублiкi Беларусь. Міжнародныя пагадненні.

Развіццё права. Актывізацыя грамадска-палітычнай і тэарэтыка-прававой думкi.

Узнікненне новых палітычных партый у Рэспубліцы Беларусь.

Канстытуцыя Рэспублiкi Беларусь 1994 года. Змены ў сістэме органаў улады. Развіццё заканадаўства.

Змяненнi i дапаўненнi да Канстытуцыi, прынятыя 24 лістапада 1996 г.

Прэзiдэнт Рэспублiкi Беларусь і яго паўнамоцтвы.

Нацыянальны сход Рэспублiкi Беларусь.

Канстытуцыйны суд: стварэнне і дзейнасць.

Рэспубліканскія рэферэндумы.

Саюз Беларусi i Расii. Статут Саюза Расіі і Беларусі 1997 г. Дагавор аб стварэнні Саюзнай дзяржавы Расіі і Беларусі ад 8 снежня 1999 г.

Судовы лад. Судова-прававая рэформа ў Рэспублiцы Беларусь.

Пракуратура Рэспублікі Беларусь.

Асаблівасці ў развiцці галіновага заканадаўства: канстытуцыйнага, грамадзянскага, экалагічнага, працоўнага, крымiнальнага i iнш. Кадыфікацыя заканадаўства. Прыняцце новых кодэксаў Рэспублікі Беларусь.

Тэндэнцыі ў развіцці юрыдычнай навукі і юрыдычнай адукацыі.



Мэты і задачы вывучэння дадзенай тэмы - фарміраванне тэарэтычных ведаў і ўяўленняў пра развіцце дзяржаўнасці Рэспублікі Беларусь у канцы ХХ – пачатку ХХI  ст., развіцце дзяржаўных і прававых інстытутаў, іх абумоўленасці эканамічнымі і палітычнымі прычынамі.

3. ВУЧЭБНА-МЕТАДЫЧНАЯ КАРТА ДЫСЦЫПЛІНЫ


Нумар тэмы, занятка

Назва раздзела, тэмы, занятка; спіс пытанняў для вывучэння

Колькасць аўдыторных гадзін

Матэрыяльнае забеспячэнне заняткаў (метадычныя пасобія і інш.)

Літаратура

Форма кантролю ведаў

Лекцыі

Практычныя (семінарскія) заняткі

Лабораторныя заняткі

Кіруемая самастойная праца

1

2

3

4

5

6

7

8

9

1.

Тэма 1.  Прадмет гісторыі дзяржавы і права Беларусі і яго асаблівасці


Прадмет і задачы гiсторыi дзяржавы i права Беларусi.

Характэрныя рысы, асаблівасці і тэндэнцыі ў развіцці навукi гiсторыi дзяржавы i права Беларусi. Паходжанне назвы «Беларусь».

Перыядызацыя гiсторыi дзяржавы i права Беларусi.

Гiстарыяграфiя навукi гiсторыi дзяржавы i права Беларусi.




2

2







ВМК

Да 1 тэмы

- апытанне;

- дыскусія;

- выступ з дакладам;

- разгляд пісьмовых самастойных працаў па заданню выкладчыка



2.

Тэма 2.  Грамадска-палітычны лад і права на Беларусі ў перыяд усталявання дзяржаўнасці ўсходніх славян (IХ ст. – першая палова ХIII ст.)


Зараджэнне дзяржаўнасці ў усходніх славян. Пытанне аб узнікненні беларускай дзяржаўнасці. Канцэпцыі паходжання дзяржаўнасці.

Старажытныя беларускiя дзяржавы-княствы на Беларусі (Полацкае, Турава-Пінскае, Берасцейскае, Гарадзенскае, Менскае, Смаленскае і інш.).

Асноўныя рысы і асаблівасці грамадскага ладу. Фарміраванне класаў і сацыяльных груп насельніцтва.

Дзяржаўна-палітычны лад. Сістэма органаў ўлады і кіравання. Князь і княжацкая ўлада. Службовыя асобы. Веча.

Суд і судаводства.

Хрысціянізацыя насельніцтва. Дзяржава і царква.

Старажытнае права на беларускіх землях. Крыніцы права ў IХ–ХIII ст. Звычаёвае права: сутнасць, асноўныя рысы. Кананічнае права. Першыя пісаныя помнікі права: Руская Праўда, княжацкія статуты, міждзяржаўныя дагаворы (дагавор 1229 г. з Рыгай i Гоцкiм берагам і інш.).

Злачынства і пакаранне.

Станаўленне асноўных інстытутаў грамадзянскага права. Шлюбна-сямейныя адносіны і іх рэгуляванне.


4

2







ВМК

Да 2 тэмы

- апытанне;

- дыскусія;

- выступ з дакладам;

- разгляд пісьмовых самастойных працаў па заданню выкладчыка



3.

Тэма 3.  Беларускія землі ў складзе Вялiкага княства Лiтоўскага. Грамадскі лад дзяржавы


Асноўныя канцэпцыі паходжання Вялікага княства Літоўскага.

Знешнія і унутранныя, сацыяльна-эканамічныя і палітычныя прычыны і перадумовы ўтварэння Вялікага княства Літоўскага.

Працэс фарміравання тэрыторыі дзяржавы з цэнтрам у Навагародку. Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Вялікага княства Літоўскага ў ХIV–ХV ст. Васальная залежнасць мясцовых (удзельных) князёў ад вялікага князя.

Структура феадальнага грамадства. Падзел на класы і саслоўі. Фарміраванне саслоўя шляхты. Прававое становішча шляхты ў ХV–ХVI ст. Служылая шляхта і ўбогая шляхта, іх правы і абавязкі.

Сацыяльнае і прававое становішча сялян (гаспадарскіх, панскіх, царкоўных). Прававы статус асобных катэгорый сялян: баяр путных і панцырных, даннікаў, сялян-слуг, цяглых і асадных сялян, агароднікаў, халупнікаў і інш.

Працэс запрыгоньвання сялян і яго адлюстраванне ў заканадаўстве.

Гарадское насельніцтва і яго структурны падзел. Катэгорыя «людзей люзных».

Афармленне прававога становішча гараджан (месцічаў). Правы і абавязкі гараджан вялікакняжацкіх (дзяржаўных) гарадоў і прыватна­ўласніцкіх гарадоў. Статус гараджан у гарадах з магдэбургскім правам.

Утварэнне цэхаў і братстваў. Барацьба гараджан за сацыяльныя і палітычныя правы.


6

4







ВМК

Да 3тэмы

- апытанне;

- дыскусія;

- выступ з дакладам;

- разгляд пісьмовых самастойных працаў па заданню выкладчыка.



4.

Тэма 4.  Дзяржаўна-палітычны лад Вялікага княства Літоўскага. Уніі з Польшчай


Форма дзяржаўнага ўладкавання і форма кіравання Вялікага княства Літоўскага. Сістэма органаў дзяржаўнай улады.

Прававое становішча Вялікага князя (гаспадара) дзяржавы. Вялікія князі Вялікага княства Літоўскага (Віцень, Гедзімін, Яўнуцій, Альгерд, Ягайла, Кейстут, Скіргайла, Вітаўт, Свідрыгайла, Жыгімонт, Андрэй Казімір, Аляксандр, Жыгімонт І Стары, Жыгімонт II Аўгуст, Генрых Валуа, Стафан Баторый, Жыгiмонт III Ваза) і іх уклад у працэс фарміравання і развіцця дзяржавы.

Рада Вялiкага княства Лiтоўскага. Яе склад i кампетэнцыя. Змены ў прававым становiшчы рады ў ХV–ХVI ст.

Вышэйшыя службовыя асобы Вялiкага княства Лiтоўскага (земскія і дворныя): маршалак земскi, канцлер, гетман земскi, падскарбi земскi, іншыя службовыя асобы дзяржавы. Iх прававое становiшча і дзейнасць.

Дзяржаўная канцылярыя. Службовыя асобы канцылярыі (пісары, сакратары, дзякі і інш.).

Сойм Вялiкага княства Лiтоўскага. Працэс станаўлення, склад i парадак дзейнасцi. Кампетэнцыя сойма. Заканадаўчая дзейнасць сойма.

Мясцовыя органы дзяржаўнай улады ў перыяд цэнтралiзацыi дзяржавы.

Змены ў адмiнiстрацыйна-тэрытарыяльным падзеле. Працэс утварэння ваяводстваў i паветаў. Адміністрацыйна-тэрытарыяльная рэформа ХVI ст.

Службовыя асобы мясцовай адмiнiстрацыi. Ваяводы. Старасты. Дзяржаўцы. Павятовыя маршалкi. Харужыя. Старцы. Соцкiя. Іншыя службовыя асобы.

Ваяводскія і павятовыя соймікі: узнікненне і дзейнасць.

Органы ўлады і кiравання ў гарадах. Станаўленне самакіравання ў гарадах з магдэбургскім правам. Прававое становішча войта. Гарадская рада. Бурмiстры. Статус лаўнiкаў.

Мiжнародныя адносіны Вялiкага княства Лiтоўскага. Мiжнародныя сувязi з Лiвонiяй, Маскоўскай, Цверскай, Пскоўскай, Наўгародскай і іншымі дзяржавамi. Васальна залежныя ад Вялiкага княства Лiтоўскага Адаеўскае, Навасiльскае, Казельскае і інш. княствы. Міжнародныя пагадненні, саюзы, дагаворы.

Унii з Польшчай. Крэўская ўнія 1385 г. і Гарадзельская ўнія 1413 г. Унii ў перыяд княжання Казiмiра, Аляксандра, Жыгiмонта І Старога.

Дагаворныя адносіны з Лiвонii і працэс яе далучэння да Вялiкага княства Лiтоўскага.

Люблiнская унiя 1569 г.: прычыны, працэс заключэння, сутнасць, наступствы. Берасцейская царкоўная унiя 1596 г. і яе наступствы.


4

4







ВМК

Да 4 тэмы

- апытанне;

- дыскусія;

- выступ з дакладам;

- разгляд пісьмовых самастойных працаў па заданню выкладчыка.



5.

Тэма 5.  Судовая сістэма Вялікага княства Літоўскага. Судаводства


Судовыя органы Вялікага княства Літоўскага ў ХIV – першай палове ХVI ст.

Вышэйшыя (цэнтральныя) суды дзяржавы. Гаспадарскi (Вялiкакняжацкi) суд, яго склад, кампетэнцыя і парадак дзейнасцi. Суд паноў-рады. Камісарскі суд. Соймавы суд. Падсуднасць спраў.

Судовая рэформа ХVI ст. Новыя прынцыпы судовага ладу і судаводства. Утварэнне інстытута адвакатуры. Узнікненне інстытута следчых і судовых выканаўцаў. Возныя і інстыгатары.

Галоўны суд (Трыбунал): узнікненне, парадак фармiравання i дзейнасць. Кампетэнцыя суда. Заканадаўчая рэгламентацыя яго дзейнасці (у законе аб утварэнні суда – «Способ прав трыбунальских» 1581 г., у Статуце 1588 г.)

Мясцовыя суды: замкавы (гродскi), земскi, падкаморскi, каптуровы, копны, войтаўска-лаўнiцкі. Перыяд утварэння, склад, парадак фарміра­вання i дзейнасцi. Падсуднасць спраў.

Сялянскія суды. Вотчынны суд феадала над залежнымі людзьмi.

Судова-працэсуальнае права. Змены ў судаводстве ў ХVI ст. Судовыя пастановы і судовыя кнігі.


4

2







ВМК

Да 5 тэмы

- апытанне;

- дыскусія;

- выступ з дакладам;

- разгляд пісьмовых самастойных працаў па заданню выкладчыка



6.

Тэма 6.  Прававая сістэма Вялікага княства Літоўскага


Агульная характарыстыка і асноўныя этапы развіцця прававой сістэмы.

Асноўныя крынiцы права ў перыяд фарміравання Вялікага княства Літоўскага. Звычаёвае права і абмежаванне яго дзейнасці.

Граматы (прывілеі) – важнейшыя крыніцы права ХV – пачатку ХVI ст.

Агульназемскiя прывiлеi: Ягайлы, Гарадзельскiя, Гродзенскія, Казiмiра, Аляксандра і інш.

Соймавыя пастановы. Пастановы павятовых соймікаў.

Абласныя прывiлеi (граматы). Агульная характарыстыка абласных грамат: Вiцебскiх 1503, 1509, 1561 гг.; Полацкiх 1511, 1547, 1580 гг.; Смаленскай 1505 г.; Бельскiх 1501, 1547 гг.; Драгiчынскiх 1511, 1547 гг.; Мсцiслаўскай 1551 г. і інш. Правы і абавязкі насельніцтва па граматах.

Валасныя граматы. Характарыстыка Магілеўскай 1536 г., Свіслацкай 1534 г., Бабруйскіх 1532, 1553 гг., Чачэрскіх 1547, 1554, 1560, 1561 гг., Маркаўскай 1530 г. і іншых валасных грамат. Рэгламентацыя ў граматах правоў і абавязкаў сялян.

Гарадскiя граматы на магдэбургскае права. Правы і абавязкі гараджан адпаведна гарадскіх грамат: Брэсту 1390 г., Гродне 1391 г., Полацку 1498 г., Менску 1499 г., Навагрудку 1511 г. і інш.

Спробы кадыфікацыі заканадаўства ў Вялікім княстве Літоўскім.

Судзебнік Казіміра 1468 г.

Прычыны і падставы правядзення першай агульнай кадыфікацыі заканадаўства ў Вялікім княстве Літоўскім. Статут 1529 г.

Рэформа грамадска-палітычнага ладу ў XVI ст. у Вялікім княстве Літоўскім і адлюстраванне яе ў Статуце 1566 г. Асноўныя палажэнні Статута 1566 г.

Агульная характарыстыка Статута 1588 г. Змены ў канстытуцыйным, грамадзянскім, крымінальным, працэсуальным і іншых галінах права.

Зямельная рэформа XVI ст. Устава на валокi 1557 г.

Воінскія ўставы. Фарміраванне воінскага права.

Праблема выкарыстання субсідыярных крыніц права: рымскага, нямецкага, кананічнага і інш.

Міжнародныя дагаворы – важныя крыніцы права Вялікага княства Літоўскага XV–XVIII ст.

Працэс фарміравання важнейшых інстытутаў і галінаў феадальнага права ў XIV–XVI ст.

Асноўныя палажэннi галiновага права (канстытуцыйнага, грамадзян­скага, адмiнiстрацыйнага, вайсковага, зямельнага, крымiнальнага, судова-працэсуальнага i iнш.).

Станаўленне канстытуцыйнага заканадаўства ў XVI ст.

Злачынства і пакаранне. Змены ў крымінальным і крымінальна-працэсуальным праве ў XV–XVI ст.

Развіццё асноўных інстытутаў грамадзянскага права ў XV–XVI ст.

Характэрныя асаблівасці і тэндэнцыі ў развіцці апякунскага, шлюбна-сямейнага, залогавага, прыродаахоўчага права ў XVI ст.

Палітыка-прававая думка.

Палiтычныя, прававыя i царкоўна-рэфармацыйныя iдэi ў XVI–XVII ст. Феадальная iдэалогiя (М. Радзiвiл. А. Валовiч. Л. Сапега і інш.).

Царкоўная iдэалогiя (праваслаўная, каталiцкая, пратэстанцкая).

Прагрэсiўныя iдэi дробнай шляхты i гараджан (Ф. Скарына. М. Гусоўскi, М. Лiтвiн С. Будны. А. Волан. В. Цяпiнскi і інш.).

Прававая культура Беларусі XIV–XVI ст.

Юрыдычная адукацыя.


8

6







ВМК

Да 6 тэмы

- апытанне;

- дыскусія;

- выступ з дакладам;

- разгляд пісьмовых самастойных працаў па заданню выкладчыка



7.

Тэма 7.  Грамадска-палітычны лад і права Беларусі ў складзе Рэчы Паспалітай абодвух народаў (ХVII–ХVIII ст.)


Дзяржаўна-прававое становiшча Вялiкага княства Лiтоўскага ў складзе Рэчы Паспалiтай.

Форма дзяржаўнага ўладкавання Рэчы Паспалiтай ў XVII–XVIII ст. Вышэйшыя органы дзяржаўнай улады.

Кароль Рэчы Паспалітай, яго прававое становішча і паўнамоцтвы. «Генрыкавы артыкулы» і «Пакта канвента».

Сойм Рэчы Паспалiтай. Яго склад i парадак дзейнасцi. Сенат Рэчы Паспалiтай. Пасольская ізба.

Соймавыя пастановы.

Павятовыя соймiкi, іх дзейнасць і пастановы.

Спробы правядзення рэформаў дзяржаўнага ладу ў сярэдзiне ХVIII ст. Змены ў дзейнасці сойма і павятовых соймікаў. Утварэнне скарбавай і вайсковай камісій. Заснаванне адукацыйнай камісіі.

Пастаянная Рада і яе дэпартаменты.

Слуцкая i Барская канфедэрацыi. Прыняцце закона аб ўраўнаванні ў правах праваслаўных і пратэстантаў з католікамі.

Першы падзел Рэчы Паспалiтай.

Заканадаўчая дзейнасць Чатырохгадовага сойма Рэчы Паспалiтай. Новыя тэндэнцыі ў развіцці права.

Канстытуцыя («Закон аб урадзе») Рэчы Паспалiтай 1791 г. Змены ў дзяржаўным ладзе i ў сістэме вышэйшых органаў улады. Утварэнне і склад «Аховы законаў» Рэчы Паспалiтай. Вялікія камісіі: паліцыі, войска, скарбу, адукацыі.

Таргавiцкая канфедэрацыя i замежная iнтэрвенцыя. Другi падзел Рэчы Паспалiтай. Гродзенскi сойм i яго канстытуцыя. Паўстанне 1794 г. пад кiраўнiцтвам А. Т. Касцюшкi. Органы паўстання. Паланецкі ўніверсал.

Трэцi падзел Рэчы Паспалiтай. Далучэнне Беларусi да Расiйскай iмперыi.

Крынiцы права Рэчы Паспалітай абодвух народаў. Новыя выданнi Статута 1588 г. Кардынальныя правы 1768, 1775, 1791 гг. Заканадаўства чатырохгадовага сойма.

Volumina legum. Праекты новых законаў.

Развiццё гарадскога права.

Міжнародныя дагаворы Рэчы Паспалітай з Швецыяй, Турцыяй, Расіяй і інш.

Змены ў судовым ладзе Вялікага княства Літоўскага ў ХVII–ХVIII ст.

Развіццё грамадска-палiтычных i прававых iдэй на Беларусі ў ХVII–ХVIII ст. Палітыка-прававыя погляды Т. Астроўскага, А. Алiзароўскага, А.Т. Касцюшкі, I. Капiевiча, Г. Калантая, К. Нарбута, А. Нарушэвiча, I. Страйноўскага, I. Храптовiча i iнш.

Юрыдычная адукацыя. Юрыдычны факультэт Вiленскай акадэмii.


4

2







ВМК

Да 7 тэмы

- апытанне;

- дыскусія;

- выступ з дакладам;

- разгляд пісьмовых самастойных працаў па заданню выкладчыка



8.

Тэма 8.  Грамадска-палітычны лад і права на Беларусі ў складзе Расійскай імперыі

Адмiнiстрацыйна-тэрытарыяльны падзел Беларусi ў першай палавiне ХIХ ст. Тыльзіцкі мірны дагавор 1807 г. і далучэнне Беластоцкай акругi да Расiйскай iмперыi.

Праекты аднаўлення Вялiкага княства Лiтоўскага (1811 г. і інш.).

Грамадска-палiтычны лад. Змены ў сацыяльнай структуры насельніцтва.

Органы расійскага мясцовага кiравання на тэрыторыi Беларусi. Генерал-губернатар, яго паўнамоцтвы. Губернатар i губернскае праўленне. Казённая палата i iншыя губернскiя ўстановы. Павятовыя органы дзяржаўнага кiравання.

Губернскiя i павятовыя дваранскiя (шляхецкiя) сходы як органы саслоўнага самакiравання.

Судовыя ўстановы ў беларускіх губернях i паветах.

Полацкi царкоўны сабор i лiквiдацыя унiяцкай царквы на Беларусi.

Палiтычныя i прававыя iдэi на Беларусі ў XIX ст. Віленскі ўніверсітэт. Фiламаты i фiларэты.

Палітыка-прававыя погляды Я. Чачота, I. Данiловiча, I. Лялевеля, А. Мiцкевiча, Я. Баршчэўскага, Т. Нарбута, В. Дунiна-Марцiнкевiча і інш.

Права. Кадыфiкацыя мясцовага права. Праект зводу законаў заходнiх губерняў. Увядзенне ў дзеянне законаў Расiйскай імперыi. Адмена дзеяння Статута 1588 г.

Сацыяльна-эканамiчная і палітычная сiтуацыя на Беларусi ў сярэдзiне XIX ст. Скасаванне прыгоннага права. Манiфест ад 19 лютага 1861 г. Агульнае Палажэнне аб сялянах, якiя выйшлi з прыгоннай залежнасцi. Палажэнне аб губернскiх i павятовых установах па сялянскiх справах. Мясцовыя палажэннi. Асаблiвасцi сялянскай рэформы на Беларусi. Прававое становiшча сялян пасля рэформы.

Рэформа мясцовых органаў. Мiравыя пасрэднiкi. Сялянскiя сходы. Валасное праўленне. Валасны суд.

Судовая рэформа 1864 г. і яе асаблівасці на Беларусі. Мiравыя суды. Агульныя суды: акруговыя суды, судовыя палаты. Сенат. Інстытут прысяжных павераных.

Рэарганiзацыя гарадскiх органаў кiравання ў 1870 г. i 1892 г.

Земская рэформа і асаблівасці яе правядзення на Беларусi. Земскiя сходы i iх управы.

Ваенная і іншыя рэформы. Контррэформы.

Рэвалюцыйны i нацыянальна-вызваленчы рух на Беларусi ў пачатку ХХ ст. Царскi Манiфест ад 6 жніўня 1905 г. аб утварэннi Дзяржаўнай Думы Расіі. Іншыя законы. Манiфест ад 17 кастрычнiка 1905 г. «Аб удаскана­леннi дзяржаўнага парадку». Канстытуцыйны характар «Звода асноўных дзяржаўных законаў» (красавік 1906 г.). Дзяржаўны Савет і яго дзейнасць.

Сталыпiнская аграрная рэформа.

Беларусь падчас першай сусветнай вайны. Дзейнасць земстваў на Беларусі.

Развіццё права ў канцы ХIХ – пачатку ХХ ст. Змены ў цывiльным, крымiнальным i працэсуальным праве. Крымiнальнае Ўлажэнне 1903 г.

Актывізацыя нацыянальна-вызваленчага руху ў пачатку ХХ ст. Палiтыка-прававыя погляды Я. Коласа, Я. Купалы, Iвана i Антона Луцкевiчаў, В. Ластоўскага і інш.




4

2







ВМК

Да 8 тэмы

- апытанне;

- дыскусія;

- выступ з дакладам;

- разгляд пісьмовых самастойных працаў па заданню выкладчыка



9.

Тэма 9.  Грамадска-палітычны лад і права на Беларусі ў перыяд рэвалюцыйных перамен і адраджэння беларускай дзяржаўнасці (1917–1920 гг.)


Лютаўская рэвалюцыя 1917 г. у Расii. Актывізацыя нацыянальна-вызваленчага руху. Троеўладдзе на Беларусi. З’езд беларускiх нацыянальных арганiзацый 25–27 сакавiка 1917 г. у Мiнску.

Кастрычніцкая рэвалюцыя 1917 г. у Расii. Усталяванне Савецкай улады на неакупiраванай тэрыторыi Беларусi. Абласны выканаўчы камiтэт Заходняй вобласцi i фронта, яго Прэзiдыум i Савет Народных Камiсараў.

Усебеларускi з’езд (кангрэс) у Мiнску ў снежнi 1917 г. Рада Усебела­рускага з’езда i яе выканаўчы камiтэт. Народны Сакратарыят Беларусi.

Абвяшчэнне Беларускай Народнай Рэспублiкi. Устаўныя граматы. Першы ўрад Беларускай Народнай Рэспублiкi, яго дзейнасць.

Брэсцкi (Брэст-Літоўскі) мiрны дагавор і яго гісторыка-прававая характарыстыка.

Першы з’езд Кампартыi Беларусi ў снежні 1918 г. у Смаленску i яго рашэннi. Працэдура фармiравання і склад першага Часовага рабоча-сялянскага урада Беларускай ССР. Яго кампетэнцыя і дзейнасць.

Манiфест Часовага рабоча-сялянскага ўраду Беларусi аб утварэннi Беларускай ССР ад 1 студзеня 1919 г.

Тэрыторыя Беларускай ССР, адмiнiстрацыйна-тэрытарыяльны падзел.

Першы з’езд Саветаў Беларусi 2–3 лютага 1919 г. i яго рашэннi. Змяншэнне тэрыторыі БССР. Дэкларацыі з’езда Саветаў.

Першая Канстытуцыя Беларускай ССР 1919 г.

Утварэнне Лiтоўска-Беларускай савецкай рэспублiкi і яе дзейнасць.

Аднаўленне Беларускай ССР. Дэкларацыя аб абвяшчэннi незалежнасці ад 31 ліпеня 1920 г., яе важнейшыя палажэнні і значэнне.

Ваенна-рэвалюцыйны камiтэт БССР і яго дзейнасць.

Другi з’езд Саветаў Беларускай ССР (снежань 1920 г.). Прыняцце Дапаўненняў да Канстытуцыi БССР 1919 г. Утварэнне СНК БССР.

Рыжскi мiрны дагавор 1921 г. паміж Расiяй і Польшчай. Падзел тэрыторыі Беларусi.


6

4







ВМК

Да 9 тэмы

- апытанне;

- дыскусія;

- выступ з дакладам;

- разгляд пісьмовых самастойных працаў па заданню выкладчыка



10.

Тэма 10.  Асаблівасці дзяржаўна-прававога развіцця Беларускай ССР у 20–30-я гг. ХХ ст.


Сацыяльна-эканамічнае і палітычнае становішча Беларускай ССР пасля заканчэння грамадзянскай вайны. Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел.

Станаўленне сістэмы савецкіх органаў улады ў Беларускай ССР. З’езды Саветаў БССР. Заканадаўчая дзейнасць ЦВК і СНК БССР. Мясцовыя Саветы і іх выканкамы.

Пераход да новай эканамiчнай палiтыкi і яго нарматыўнае рэгуляванне. Дзейнасць вышэйшых i мясцовых органаў савецкай улады БССР у 20-я гг.

Узаемаадносiны БССР з РСФСР да 1923 г. Саюзны рабоча-сялянскi дагавор 1921 г.

Уваходжанне БССР у склад Саюза ССР. Саюзны дагавор 1922 г. Канстытуцыя СССР 1924 г.

Вяртанне ў склад БССР усходнiх раёнаў Беларусi ў 1924, 1926 гг. Увядзенне новага (акруговага) адмiнiстрацыйна-тэрытарыяльнага падзелу.

Палітыка нацыянальна-дзяржаўнага будаўніцтва ў БССР, яе асноўныя накiрункi і вынікі.

Судовы лад БССР. Пракуратура. Народны камісарыят унутраных спраў БССР.

Тэндэцыі і асаблівасці ў развiцці заканадаўства Беларускай ССР. Увядзенне ў дзеянне кодэксаў і іншых нарматыўных актаў РСФСР. Уласная кадыфікацыя заканадаўства.

Канстытуцыя Беларускай ССР 1927 г.

Станаўленне адміністрацыйна-каманднай сістэмы кіравання. Вышэйшыя i мясцовыя органы савецкай улады ў БССР у 30-я гг. Падпарадкаванне дзейнасці дзяржаўнага апарата партыйным камiтэтам Камуністычнай партыі.

Калектывiзацыя сельскай гаспадаркі і яе вынікі. Дырэктывы ХV з’езда УКП(б). Машынна-трактарныя станцыi i iх палiтаддзелы як органы кiравання калгасамi.

Рэарганiзацыя кiраўніцтва прамысловасцю. Пяцiгадовыя планы развiцця эканомiкi.

Фарміраванне рэпрэсіўнага дзяржаўнага апарата ў СССР. Парушэнне законнасцi і палітычныя рэпрэсii на Беларусi.

Канстытуцыя СССР 1936 г. i Канстытуцыя БССР 1937 г. Змены ў сістэме савецкіх органаў улады і кіравання. Утварэнне Вярхоўнага Савета БССР і яго Прэзідыума.

Увядзенне абласнога адміністрацыйна-тэрытарыяльнага падзелу.

Судовая сiстэма БССР і змены ў ёй. Народныя суды. Акруговыя суды. Вярхоўны суд. Iншыя судовыя ўстановы. Пазасудовыя рэпрэсiўныя органы.

Палажэнне аб судовым ладзе СССР, саюзных i аўтаномных рэспублiк ад 16 жнiўня 1938 г.

Негатыўныя тэндэнцыі ў развіцці савецкага права. Змены ў крымінальным і крымінальна-працэсуальным заканадаўстве.


6

4







ВМК

Да 10 тэмы

- апытанне;

- дыскусія;

- выступ з дакладам;

- разгляд пісьмовых самастойных працаў па заданню выкладчыка



11.

Тэма 11.  Уз’яднанне Заходняй Беларусі з Беларускай ССР у пачатку другой сусветнай вайны


Заходняя Беларусі ў складзе Польскай дзяржавы (II-й Рэчы Паспалітай). Польскі дзяржаўны палiцэйска-бюракратычны рэжым на тэрыторыі За­ходняй Беларусі (1920–1939 гг.). Дзейнасць вышэйшых i мясцовых орга­наў дзяржаўнай улады Польшчы адносна Заходняй Беларусi. Права II-й Рэчы Паспалітай. Канстытуцыі Рэчы Паспалітай 1921, 1935 гг. Тэндэнцыі ў развіцці заканадаўства (крымінальнага, грамадзянскага і інш.).

Прававое становiшча насельніцтва Заходняй Беларусi. Нацыянальна-вызваленчая барацьба беларускага народа ў Заходняй Беларусi ў 20–30-я гг.

Савецка-германскія пагадненні ў канцы 30-х гг. Дагавор памiж СССР i Германiяй 1939 года.

Гiтлераўская агрэсiя супраць Польшчы i пачатак другой сусветнай вайны ў верасні 1939 г. Уступленне Чырвонай Армii на тэрыторыю Заходняй Беларусi.

Адарванне ад Беларусi Вiленскага краю i перадача яго Лiтоўскай рэспублiцы ў 1939 г.

Утварэнне часовых органаў улады ў Заходняй Беларусi. Iх склад i дзейнасць. Народны (Нацыянальны) сход Заходняй Беларусi i яго рашэнні. Дэкларацыі Народнага (Нацыянальнага) сходу.

Прыняцце Заходняй Беларусi ў 1939 г. у склад СССР i БССР.

Утварэнне абласцей, раёнаў i сельсаветаў на тэрыторыі Заходняй Беларусi. Фарміраванне органаў савецкай улады ў заходнiх абласцях Беларускай ССР.




2

2







ВМК

Да 11 тэмы

- апытанне;

- дыскусія;

- выступ з дакладам;

- разгляд пісьмовых самастойных працаў па заданню выкладчыка



12.

Тэма 12.  Беларуская ССР у перыяд Вялікай Айчыннай вайны


Вераломны напад гiтлераўскай Германii на Савецкi Саюз. Прычыны няўдач Чырвонай Армii ў першыя месяцы вайны.

Утварэнне Дзяржаўнага Камiтэта Абароны СССР і іншых надзвычайных савецкіх органаў на перыяд вайны.

Асаблівасці ў праве ваеннага перыяду. Змены ў крымiнальным, крымiнальна-працэсуальным, працоўным, грамадзянскім, шлюбна-сямейным заканадаўстве.

Дзяржаўныя органы БССР і іх дзейнасць у перыяд вайны.

Нямецкі акупацыйны рэжым на тэрыторыi Беларусi.

Усенародная партызанская барацьба беларускага народа супраць нямецкiх акупантаў. Партызанскія і партыйныя органы на Беларусі: іх функцыі, паўнамоцтвы і дзейнасць.

Пачатак вызвалення Беларусi ад гiтлераўскiх акупантаў. Асаблівасці аднаўлення і дзейнасці савецкіх органаў дзяржаўнай улады, партыйных органаў ў вызваленых раёнах Беларусi.

Аднаўленне народнай гаспадаркi рэспублiкi і яго нарматыўнае рэгуляванне.

Тэрытарыяльныя страты Беларускай ССР.


6

4







ВМК

Да 12 тэмы

- апытанне;

- дыскусія;

- выступ з дакладам;

- разгляд пісьмовых самастойных працаў па заданню выкладчыка



13.

Тэма 13.  Асаблівасці дзяржаўна-прававога развіцця БССР у пасляваенны перыяд (40-я – першая палова 50-х гг.)


Змены ў мiжнароднай дзейнасці савецкіх рэспублік. Утварэнне Арганізацыі Аб’яднаных Нацый. Удзел Беларускай ССР ў ААН.

Дзейнасць органаў дзяржаўнай улады БССР у першыя пасляваенныя гады. Вярхоўны Савет БССР i Прэзідыум Вярхоўнага Савета.

Пераўтварэнне Савета Народных Камiсараў ў Савет Мiнiстраў рэспублiкi. Кампетэнцыя і накірункі дзейнасці урада БССР.

Асаблівасці ўзнаўлення і дзейнасці мясцовых органаў дзяржаўнай улады і кіравання ў пасляваенны перыяд.

Адбудова народнай гаспадаркi БССР. Першая пасляваенная пяцігодка развіцця народнай гаспадаркі.

Адмiнiстрацыйна-тэрытарыяльны падзел рэспублiкi.

Калектывiзацыя сялянскiх гаспадарак у заходнiх абласцях Беларускай ССР.

Партыйныя камiтэты УКП(б)–КПСС i iх роля ў дзяржаўным кiраваннi.

Дзейнасць органаў мiлiцыi, пракуратуры i суда.

Тэндэнцыі ў савецкім праве. Абмежаванне кампетэнцыi рэспублiкi ў праватворчасцi.

Змены ў заканадаўстве СССР і БССР.


2

2







ВМК

Да 13 тэмы

- апытанне;

- дыскусія;

- выступ з дакладам;

- разгляд пісьмовых самастойных працаў па заданню выкладчыка



14

Тэма 14.  Дзяржава і права Беларускай ССР у другой палове 50-х – першай палове 80-х гг. ХХ ст.


Дзейнасць вышэйшых органаў дзяржаўнай улады і кіравання ў СССР і БССР у другой палове 50-х – першай палове 60-х гг. Змены ў структуры і кампетэнцыі.

Адмiнiстрацыйна-тэрытарыяльны падзел БССР і змены ў ім.

ХХ з’езд КПСС 1956 г. i яго рашэнні. Спробы правядзення дзяржаўных рэформаў і пашырэння кампетэнцыі савецкіх рэспублік.

Змены ў кiраваннi сельскай гаспадаркай i прамысловасцю. Утварэнне саўнаргаса БССР у 1957 г.

Новыя тэндэнцыі ў праве. Актывiзацыя праватворчай дзейнасцi рэспублiкi.

Новая кадыфікацыя заканадаўства. Прыняцце першых новых кодэксаў: КК і КПК 1960 г., ГК і ГПК 1964 г.

Актывізацыя міжнароднай дзейнасці і пашырэнне міжнародных сувязяў Беларускай ССР.

Змены ў дзейнасці суда, пракуратуры, праваахоўчых органаў БССР.

Вышэйшыя і мясцовыя органы дзяржаўнай улады i кiравання БССР у другой палове 60-х – першай палове 80-х гг. Вярхоўны Савет БССР i яго Прэзiдыум. Савет Мiнiстраў БССР. Мiнiстэрствы i камiтэты.

Новыя палажэннi аб мясцовых Саветах i iх выканкамах.

Застойныя з’явы ў грамадска-палітычным жыцці савецкіх рэспублік.

Прыняцце Канстытуцыі СССР 1977 г. Канстытуцыя Беларускай ССР 1978 г.

Асаблівасці ў развiцці права. Змены ў заканадаўстве БССР.

Кадыфікацыя заканадаўства Беларускай ССР. Шлюбна-сямейны кодэкс БССР 1969 г. Зямельны кодэкс БССР 1970 г. Водны кодэкс і Кодэкс законаў аб працы БССР 1972 г. Лясны кодэкс БССР 1979 г. Жыллёвы кодэкс БССР 1983 г. Кодэкс аб адмiнiстрацыйных правапа­рушэннях БССР 1984 г.

Судовая сістэма БССР. Пракуратура БССР. Праваахоўчыя органы БССР.


4

2




ВМК

ВМК

Да 14 тэмы

- апытанне;

- дыскусія;

- выступ з дакладам;

- разгляд пісьмовых самастойных працаў па заданню выкладчыка



15

Тэма 15.  Дзяржава і права Беларускай ССР на пачатку кардынальных рэформаў у СССР. Абвяшчэнне незалежнасці рэспублікі (другая палова 80 х – пачатак 90 х гг.)


Дзейнасць вышэйшых органаў улады СССР і БССР ў 1985–1990 гг. Вярхоўны Савет БССР. Яго камісii. Прэзідыум Вярхоўнага Савета БССР. Савет Мінiстраў БССР.

Пачатак рэфармавання і дэмакратызацыі грамадскіх адносін у СССР. Змены ў заканадаўстве СССР i БССР. Змены ў Канстытуцыi БССР 1978 г.

Абвяшчэнне незалежнасцi Беларускай ССР. Дэкларацыя аб дзяржаўным суверэнiтэце Беларускай ССР 1990 г. і яе значэнне. Усеагульная дэкларацыя правоў чалавека і Беларусь. Змены ў сістэме органаў улады Беларусі і заканадаўстве.

Праект новага Саюзнага дагавору.

Актывізацыя працэсу дэмакратызацыі грамадскіх адносін і пераходу да рынкавых адносін.

Новыя тэндэнцыі ў праве.

Распад Саюза Савецкiх Сацыялiстычных рэспублiк. Утварэнне Садружнасцi Незалежных Дзяржаў.


4

2




ВМК

ВМК

Да 15 тэмы

- апытанне;

- дыскусія;

- выступ з дакладам;

- разгляд пісьмовых самастойных працаў па заданню выкладчыка



16

Тэма 16.  Дзяржава і права Рэспублікі Беларусь у канцы ХХ – пачатку ХХI ст.


Станаўленне новай сістэмы органаў дзяржаўнай улады і мясцовага самакіравання ў Рэспубліцы Беларусь.

Новыя тэндэнцыі ў міжнародных адносінах. Пашырэнне мiжнародных сувязяў Рэспублiкi Беларусь. Міжнародныя пагадненні.

Развіццё права. Актывізацыя грамадска-палітычнай і тэарэтыка-прававой думкi.

Узнікненне новых палітычных партый у Рэспубліцы Беларусь.

Канстытуцыя Рэспублiкi Беларусь 1994 года. Змены ў сістэме органаў улады. Развіццё заканадаўства.

Змяненнi i дапаўненнi да Канстытуцыi, прынятыя 24 лістапада 1996 г.

Прэзiдэнт Рэспублiкi Беларусь і яго паўнамоцтвы.

Нацыянальны сход Рэспублiкi Беларусь.

Канстытуцыйны суд: стварэнне і дзейнасць.

Рэспубліканскія рэферэндумы.

Саюз Беларусi i Расii. Статут Саюза Расіі і Беларусі 1997 г. Дагавор аб стварэнні Саюзнай дзяржавы Расіі і Беларусі ад 8 снежня 1999 г.

Судовы лад. Судова-прававая рэформа ў Рэспублiцы Беларусь.

Пракуратура Рэспублікі Беларусь.

Асаблівасці ў развiцці галіновага заканадаўства: канстытуцыйнага, грамадзянскага, экалагічнага, працоўнага, крымiнальнага i iнш. Кадыфікацыя заканадаўства. Прыняцце новых кодэксаў Рэспублікі Беларусь.

Тэндэнцыі ў развіцці юрыдычнай навукі і юрыдычнай адукацыі.


4

2




ВМК

ВМК

Да 16 тэмы

- апытанне;

- дыскусія;

- выступ з дакладам;

- разгляд пісьмовых самастойных працаў па заданню выкладчыка






Всего:

70

46
















: images -> stories
stories -> Беларуская мова (прафесійная лексіка)
stories -> Вучэбная праграма для спецыяльнасці
stories -> “Беларуская мова (прафесійная лексіка)” Метадычныя ўказанні па падрыхтоўцы да заліку па дысцыпліне “Беларуская мова
stories -> Пан езус прыгавораны да смерці
stories -> Biss бліц bb #28/2009BY, 02 November 2009
stories -> Форум грамадзянскай супольнасці: актуальныя працэсы, бліжэйшыя задачы, механізмы грамадзянскага кантролю
stories -> Г прапанова адарацыі найсвяцейшага сакрамэнту для яе правядзення сужэнцамі
stories -> Маніторынг развіцця сытуацыі ў беларусі лістапад 2008 – верасень 2010


1   2   3   4   5   6   7   8   9


База данных защищена авторским правом ©vuchoba.org 2019
звярнуцца да адміністрацыі

    Галоўная старонка